Kiracı-Ev Sahibi Hakları ve Yükümlülükleri

Gayrimenkul kiralamalarında kiracıların sahip olacağı haklar ve ev sahiplerinin hakları Borçlar Kanunu gereğince şu şekilde açıklanıyor...

Kiracıların Sahip Olduğu Haklar,

Ev sahibi kirakontrat süresi dolmadan kiracıyı evden çıkaramıyor.

Sözleşme süresibitimine 1 ay kala ev sahibi, kiracısına ihtarname çekmediği sürece, söz konusukontrat kendiliğinden yenilenir ve süresiz kontrat niteliğine sahip olur.

 Kiracı, kiraya verenezarar verecek bir değişikliğe yol açmamak koşuluyla, kiralananı tamamen veyakısmen başkasına kiraya verebileceği gibi, kullanım hakkını da başkasınadevredebilir.

 Kiracı, kiraya verenden kiralanandaki ayıbın uygun bir sürede giderilmesini isteyebilir; bu sürede ayıp giderilmezse kiracı, ayıbı kiraya veren hesabına giderte bilir ve bundan doğan alacağını kira bedelinden indirebilir veya kiralananın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteyebilir.

 Kiracı, kiraya verenden ayıpların giderilmesini veya kira bedelinden ayıpla orantılı bir indirim yapılmasını ya da zararının giderilmesini isteyebilir.

 Kiracı, kiraladığı evden yeteri kadar yararlanamadığı takdirde, evin sorunları olması halinde,kontrat süresinin dolmasını beklemeden haklı gerekçesini bildirerek evden çıkabiliyor.

 Evin demirbaş niteliği taşıyan bölümleri ile alakalı tadilatların bedelini ev sahibi karşılıyor. Ancak, kendi zevki doğrultusunda yapacağı değişikliklerden kiracı sorumlu oluyor.

 Kiracı, evden çıkarken söz konusu konuta zarar vermediği, evi aldığı gibi bıraktığı sürece depozitosunu alma hakkına sahip oluyor.

 Kira artış dönemlerinde ev sahibi kira tespit davası açabiliyor. Tabi kira artışında bulunma talebinin değerlendirilebilmesi için ev sahibinin evinin yakınında metro, alışveriş merkezi gibi evin değerini artıracak yerlerin açılması zorunluluğu gösteriliyor.  

Ev sahibinin kiracısıyla arasında 10 senenin üzerinde süren bir sözleşmesi varsahiçbir sebep göstermeden sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebiliyor

Ev sahiplerinin mülkleri üzerindeki yasal hakları 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda belirtiliyor. Mülk sahibi, kendisine ve kiracısına düşen yasal yükümlülükleri yerine getirmek zorunda.

Ev Sahiplerinin Yasal Hakları,

Ev Sahiplerinin Yasal Hakları,

Kiracı, kirayı sözleşmedebelirtilen süre içerisinde ödemezse mal sahibi kiracıya 30 gün içerisinde kirabedelini ödemesini bildiren ihtarname gönderebilir. Bu ihtara rağmen kiraödenmez ise ev sahibi kiracıyı kiracı tahliye edilebilir.

Ev sahibi, kiraladığı evin kiracı tarafından zarar verildiğini tespit ederse veya apartman genelinde kiracısı hakkında şikayet oluşturulursa ev sahibi kiracısını evden çıkartabilir.

 Kiracının kiraya verene yükümlülükleri

Kiracının yükümlülükleri, kiraya verenin yükümlülükleri kadarçok olmasa da net ve açık bir şekilde kanunda dile getirilmiştir. Kiracınınyükümlüklerine temel olan konulara bir bakalım:

Kiracının en temel yükümlülüğü kirasını ödemektir. (Madde 313)

Kira sözleşmesinde kira ödeme tarihi belirtilmedi ise veya gayrimenkulün bulunduğu bölgede genel bir uygulama yoksa, kira her ayın sonunda ödenir. (Madde 314)

Kiracı, kira bedelini veya ödemekle yükümlü olduğu diğer giderleri ödemediği durumda, kiraya veren kira sözleşmesini feshedebilir. (Madde 315)

Kiracı, kiralanan üzerinde yapacağı değişikliklerde kiraya verenden yazılı izin almak zorundadır.

Kiracı evi nasıl teslim aldıysa o şekilde teslim etmek zorundadır. Ancak kullanımdan dolayı meydana gelen eskimeler ve yıpranmalardan sorumlu değildir. (Madde 341)

Kiracıyla alakalı hem borçlar kanunda hem de diğer ilgili kanunlarda yer alan bir diğer temel yükümlülük ise kiraladığı gayrimenkule gerekli özeni göstermesi ve çevre sakinlerinin haklarını gözeterek iyi geçinmesidir. Aksi durumda, kiraya verenin kira sözleşmesini tek taraflı olarak feshetme hakkı mevcuttur.

Ev sahibinin değişmesi durumunda ilgili kanun maddesi,

Ev sahibinin değişmesi durumunda ilgili kanun maddesi,

Borçlar Kanunu Madde 351:  "Kiralananı sonradan edinen kişi,onu kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğudiğer kişiler için konut veya işyeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunluluğuvarsa, edinme tarihinden başlayarak bir ay içinde durumu kiracıyayazılı olarak bildirmek koşuluyla, kira sözleşmesini altı ay sonra açacağı birdavayla sona erdirebilir. Kiralananı sonradan edinen kişi, dilersegereksinim sebebiyle sözleşmeyi sona erdirme hakkını, sözleşme süresininbitiminden başlayarak bir ay içinde açacağı dava yoluyla da kullanabilir.

Kira sözleşmesinin kiracıtarafında feshedilmesi ile alakalı kanun maddesi

Borçlar Kanunu Madde 325: Kiracı,sözleşme süresine veya fesih dönemine uymaksızın kiralananı geri verdiğitakdirde, kira sözleşmesinden doğan borçları, kiralananın benzerkoşullarla kiraya verilebileceği makul bir süre için devam eder. Kiracınınbu sürenin geçmesinden önce kiraya verenden kabul etmesi beklenebilecek, ödemegücüne sahip ve kira ilişkisini devralmaya hazır yeni bir kiracı bulmasıhâlinde, kiracının kira sözleşmesinden doğan borçları sona erer. Kiraya veren,yapmaktan kurtulduğu giderler ile kiralananı başka biçimde kullanmakla eldeettiği veya elde etmekten kasten kaçındığı yararları kira bedelinden indirmekleyükümlüdür. 

Kiracının gereksinimden dolayıçıkartılmasından sonra kiralama yasağı

Borçlar Kanunu Madde 355: Kiraya veren, gereksinimamacıyla kiralananın boşaltılmasını sağladığında, haklı sebep olmaksızın, kiralananıüç yıl geçmedikçe eski kiracısından başkasına kiralayamaz. Yenideninşa ve imar amacıyla boşaltılması sağlanan taşınmazlar, eski hâli ile, haklısebep olmaksızın üç yıl geçmedikçe başkasına kiralanamaz. Eski kiracının,yeniden inşa ve imarı gerçekleştirilen taşınmazları, yeni durumu ve yeni kirabedeli ile kiralama konusunda öncelik hakkı vardır. Bu hakkın, kiraya vereninyapacağı yazılı bildirimi izleyen bir ay içinde kullanılması gerekir; buöncelik hakkı sona erdirilmedikçe, taşınmaz üç yıl geçmeden başkasınakiralanamaz. Kiraya veren, bu hükümlere aykırı davrandığı takdirde,eski kiracısına son kira yılında ödenmiş olan bir yıllık kira bedelinden azolmamak üzere tazminat ödemekle yükümlüdür.

emlak gündemi ev kiralarken borçlar kanunu gayrimenkul ev sahipleri kiracı kiracı hakları